“Sáng làm ra điện rất ổn, đến quá trưa là tụt hẳn xuống, trời thì vẫn nắng chang chang” — nhiều anh chị nhìn app thấy cái đường biểu đồ đổ dốc đúng một khung giờ mỗi ngày mà không hiểu vì sao. Trong nhiều trường hợp, thủ phạm không phải thiết bị hỏng mà là một cái bóng nhỏ, từ cây, cột, tum nhà bên cạnh, trượt qua một góc mái vào giờ cố định. Bài này giúp anh chị nhận ra dấu hiệu đó và biết bước đầu nên làm gì.
Điện mặt trời làm ra nhiều hay ít phụ thuộc vào việc tấm pin nhận được bao nhiêu nắng trực tiếp. Mặt trời di chuyển, nên cái bóng của vật cản cũng di chuyển theo. Vì thế bóng che để lại một dấu vết khá đặc trưng: đường biểu đồ đang đều thì lõm xuống vào một khung giờ gần như cố định mỗi ngày, rồi hồi lại hoặc tắt hẳn khi nắng tắt.
Dấu vết này khác với mây, vì mây thì ngày nào cũng một kiểu khác nhau. Cũng khác với bụi bẩn, vì bụi làm cả ngày thấp đều. Và khác với lỗi thiết bị, thường là tụt đột ngột về gần bằng không và kéo dài cả ngày chứ không chỉ một đoạn.
Gặp cảnh này nhiều nhà nghĩ ngay đến tấm pin bẩn hoặc inverter xuống cấp, nhờ người lau tấm, thậm chí tính chuyện thay máy. Tốn công mà biểu đồ ngày hôm sau vẫn lõm đúng giờ đó, vì gốc rễ nằm ở cái bóng chứ không nằm ở thiết bị.
Một sai lầm khác là bỏ qua vì thấy phần tụt “chỉ một góc nhỏ”. Trong nhiều hệ, một vài tấm bị che có thể kéo cả một dãy tấm cùng đấu chung chạy yếu theo, nên phần mất đi lớn hơn diện tích bóng nhìn thấy bằng mắt.
Bước một, mở app, chọn ba ngày nắng liên tiếp, ghi lại giờ biểu đồ bắt đầu lõm và giờ hồi lại. Bước hai, đúng vào giờ đó, anh chị đứng dưới sân hoặc ở cửa sổ tầng trên nhìn lên mái xem có bóng nào đang phủ lên dàn pin không, rồi chụp ảnh. Đừng leo mái để xem. Vật cản hay gặp là cây cao, cột điện hoặc đường dây, tum và tường nhà bên cạnh, ăng-ten, bồn nước, ống khói.
Ví dụ minh hoạ, không phải số thật: cứ cho là từ mười giờ đến hai giờ chiều hệ ra điện đều ở mức một trăm phần, nhưng sau ba giờ rưỡi chiều chỉ còn khoảng bốn mươi phần dù không có mây. Nếu đúng giờ đó bóng cây phía tây phủ lên hai hàng tấm cuối mái, thì phần chênh lệch hằng ngày đó là cái giá của một cái bóng, và đáng để tính cách xử lý.
Lưu ý mùa: về mùa đông mặt trời thấp hơn nên bóng dài hơn, cùng một cái cây có thể che nhiều hơn so với mùa hè. Vì vậy nếu biểu đồ lõm rõ hơn vào những tháng lạnh thì càng có khả năng là bóng che.
Nếu là cây của nhà mình, tỉa bớt cành là cách rẻ và nhanh. Nếu cây nằm gần đường dây điện, anh chị đừng tự leo hay tự cắt, hãy báo điện lực địa phương để được hướng dẫn. Cột điện và đường dây là tài sản của ngành điện, không tự di chuyển hay can thiệp.
Với vật cản của hàng xóm, nên nói chuyện nhẹ nhàng trước, vì nhiều khi chỉ cần dời một cái bồn nước hay hạ chiếc ăng-ten là xong. Với vật cố định như tum hay tường cao, phương án thường là để kỹ thuật xem lại cách chia dãy tấm, chuyển phần bị che sang một dãy riêng, hoặc cân nhắc thiết bị tối ưu cho từng tấm. Có trường hợp phần mất không lớn thì chấp nhận cũng là một lựa chọn hợp lý. Việc nào đáng làm cần đối chiếu số liệu thật của từng nhà.
Mở app, chụp màn hình biểu đồ ba ngày nắng gần nhất, ghi giờ lõm xuống và giờ hồi lại. Đúng một giờ trong khung đó, ra sân chụp một ảnh nhìn lên mái cho thấy rõ bóng đang nằm ở đâu.
Ghi thêm hướng mái nhìn ra và vật nghi che. Tất cả chỉ làm từ dưới đất, không leo mái, không chạm vào tấm hay dây. Gửi bộ ảnh này cho kỹ thuật là đủ để họ khoanh vùng nguyên nhân.
Anh chị gửi ảnh biểu đồ và ảnh bóng che cho đội kỹ thuật, kể cả hệ do đơn vị khác lắp, để được đọc giúp và cho ý kiến nên tỉa, dời hay chỉnh lại cách đấu.
Nếu cần xem tại chỗ, bấm nút gọi hoặc nhắn Zalo ngay dưới bài để hẹn lịch khảo sát. Việc này cũng giúp anh chị biết phần điện bị mất mỗi tháng đáng bao nhiêu trước khi quyết định bỏ tiền xử lý.
Gửi hóa đơn tiền điện — anh Tú khảo sát & báo giá miễn phí, tính hoàn vốn theo số thật của nhà bạn.
Hoặc xem trước dịch vụ phù hợp với nhà mình →
💳 Chưa muốn bỏ một lần? Trả góp tới 100 triệu — xem mỗi tháng góp bao nhiêu